Συνολικές προβολές σελίδας

ΣΥΣΤΑΣΗ

Με πολύ καλή διάθεση δημοσιεύω στο παρόν blog κάποια άρθρα που πιστεύω ότι μπορεί να βοηθήσουν κάποιους συναδέλφους γυμναστές ή προπονητές, υπάρχουν όμως αρκετοί που αναδημοσιεύουν τα δικά μου άρθρα σε δικά τους site ή blog χωρίς αναφορά στο όνομά μου ή στο blog από όπου προέρχονται τα άρθρα.

Στο εξής απαγορεύεται ρητά σε όλους να αναδημοσιεύουν άρθρα από το παρόν blog και δικά μου άρθρα από οπουδήποτε αλλού τα βρουν διαθέσιμα.

Πέμπτη, 25 Νοεμβρίου 2010

Προπόνηση Ισορροπίας & Ιδιοδεκτικότητας

  Η ικανότητα να ορίζουμε τη θέση του σώματός μας στο χώρο, να καθορίζουμε με ακρίβεια τις κινήσεις των άνω και κάτω άκρων μας, να αντιλαμβανόμαστε και να καθορίζουμε την ακριβή θέση ενός οργάνου ή ενός εργαλείου στο χώρο εξαρτάται από τη λήψη, επεξεργασία, αξιολόγηση και αντίδραση σε ένα πλήθος πληροφοριών.
  Στον έλεγχο των κινήσεων συμμετέχουν ο νωτιαίος μυελός, το εγκεφαλικό στέλεχος, ο εγκεφαλικός φλοιός, η παρεγκεφαλίδα, οι βασικοί πυρήνες (βασικά γάγγλια), ο οπτικός θάλαμος και άλλα υποφλοιώδη κέντρα.
  Με ελάχιστες εξαιρέσεις όλες οι δραστηριότητες του κεντρικού νευρικού συστήματος, λήψη, επεξεργασία, αξιολόγηση και αντίδραση εκφράζονται με τη συστολή των μυών.
  Η δραστηριότητα κίνησης μπορεί να εκδηλώνεται στα πλαίσια σκόπιμης κίνησης ή κίνησης για τη ρύθμιση της στάσης του σώματος, δηλαδή ελέγχου της ισορροπίας και της θέσης του σώματος στο χώρο.
  Ο έλεγχος του συστήματος της στάσης του σώματος πραγματοποιείται κυρίως με τα κινητικά κέντρα του εγκεφαλικού στελέχους, (τον ερυθρό πυρήνα, τους αιθουσιαίους πυρήνες και περιοχές του δικτυωτού σχηματισμού). Οι πληροφορίες προς τα παραπάνω κέντρα έρχονται από τους ιδιοδεκτικούς υποδοχείς του τραχήλου, από την παρεγκεφαλίδα και από τον κινητικό φλοιό.
  Τα κατιόντα δεμάτια που φέρουν τα ερεθίσματα από τον ερυθρό πυρήνα και από τις προμηκικές περιοχές του δικτυωτού σχηματισμού στο νωτιαίο μυελό, επηρεάζουν κυρίως ανασταλτικά τους α- και γ-κινητικούς νευρώνες των εκτεινόντων μυών και διεγερτικά τους καμπτήρες μυς. Τα ερεθίσματα που ξεκινούν από τους αιθουσιαίους πυρήνες (πλάγιος πυρήνας του Deiter ) και το δικτυωτό σχηματισμό (γεφυρική περιοχή), αναστέλλουν τους καμπτήρες και διεγείρουν τις α- και γ-ίνες των εκτεινόντων μυών.
  Τα κινητικά κέντρα του εγκεφαλικού στελέχους συντονίζουν τα αντανακλαστικά στάσης και θέσης (στατικά) των οποίων η ακούσια λειτουργία συνίσταται στη διατήρηση της στάσης του σώματος και της ισορροπίας. Τα αντανακλαστικά αυτά εξυπηρετούν τη συντήρηση του μυϊκού τόνου και συντονίζουν τις οφθαλμικές κινήσεις.
  Τα αισθητικά ερεθίσματα προέρχονται από το όργανο της ισορροπίας (τονικά λαβυρινθικά αντανακλαστικά) και από τους τραχηλικούς ιδιοδεκτικούς υποδοχείς (τονικά αυχενικά αντανακλαστικά).
  Οι ίδιες κεντρομόλοι οδοί συμμετέχουν και στα διορθωτικά αντανακλαστικά (λαβυρινθικά και αυχενικά στατικά αντανακλαστικά), που χρησιμεύουν για την επαναφορά του σώματος στην κανονική θέση με επαναφορά πρώτα της κεφαλής, (σε αντίδραση προς λαβυρινθικά κεντρομόλα ερεθίσματα) και μετά της περιοχής των ισχίων (σε αντίδραση προς κεντρομόλα ερεθίσματα των αυχενικών ιδιοδεκτικών υποδοχέων).
  Επί πλέον τα στατικά αντανακλαστικά τροποποιούνται με κεντρομόλες ώσεις από τα μάτια, τα οσφρητικά όργανα και τους δερματικούς υποδοχείς.
  Με τη συντονισμένη δράση όλων αυτών των τμημάτων το κεντρικό νευρικό σύστημα επιτρέπει την εκτέλεση σκόπιμων κινήσεων, περιλαμβανομένης και της μετάφρασης της σκέψης και της θέλησης σε κινητική δράση.
  Ο έλεγχος της κίνησης συνδέεται στενά με κινήσεις του συστήματος θέσης και στάσης του σώματος, διότι κάθε σκόπιμη κίνηση θα πρέπει να συνοδεύεται από αναπροσαρμογή του συστήματος αυτού.
  Ισορροπία είναι η ικανότητα να διατηρούμε τη σωστή θέση του σώματος όταν στεκόμαστε ή κινούμαστε στο χώρο.
  Για τη βελτίωση της ικανότητας ισορροπίας χρησιμοποιούμε ασκήσεις που βελτιώνουν - εκπαιδεύουν τους ιδιοδεκτικούς υποδοχείς.
  Οι ασκήσεις ιδιοδεκτικότητας χωρίζονται σε δύο κατηγορίες, σε αυτές που σχετίζονται με τη θέση της άρθρωσης στο χώρο και σε αυτές που σχετίζονται με την κίνηση της άρθρωσης.
  Τα ιδιοδεκτικά ερεθίσματα μεταφέρονται στο νωτιαίο μυελό πολύ γρήγορα, ταχύτητα που κυμαίνεται μεταξύ 70 και 100 m/sec. Αυτή η ταχύτητα είναι πολύ μεγαλύτερη από την ταχύτητα μετάδοσης του πόνου, που κυμαίνεται μεταξύ 1 και 3 m/sec. Αυτά τα ερεθίσματα περιέχουν λεπτομερείς πληροφορίες σχετικά με τη θέση και την κίνηση των αρθρώσεων, το σημείο ισορροπίας δυνάμεων μεταξύ αγωνιστών και ανταγωνιστών, την εμβιομηχανική επιβάρυνση των αρθρώσεων. Η ανταπόκριση στα ιδιοδεκτικά ερεθίσματα καθορίζει το μυϊκό τόνο, την εκτέλεση των κινητικών προγραμμάτων, την αντίληψη για τη θέση του σώματος και τα αντανακλαστικά για τη σταθεροποίηση των αρθρώσεων.
  Τρία συστήματα του κεντρικού νευρικού συστήματος δραστηριοποιούνται από την ιδιοδεκτική προπόνηση.
  Το απλούστερο είναι το νωτιαίο αντανακλαστικό που ρυθμίζει τη μυϊκή δραστηριότητα των μυών που κινούν μια άρθρωση με σκοπό την αντανακλαστική σταθεροποίηση της άρθρωσης.
  Οι ασκήσεις που απευθύνονται στα νωτιαία αντανακλαστικά πρέπει να δίνουν τη δυνατότητα για ρυθμικές κινήσεις προς όλες τις κατευθύνσεις. Ασκήσεις ισορροπίας με το ένα ή τα δύο πόδια σε ασταθές επίπεδο δίνουν τα κατάλληλα ερεθίσματα.
  Το επόμενο σύστημα αφορά τον προμήκη μυελό και ανταποκρίνεται σε ασκήσεις που γίνονται σε σταθερό ή ασταθές επίπεδο με κλειστά μάτια.
  Το τρίτο σύστημα αφορά τον εγκεφαλικό φλοιό και ανταποκρίνεται σε ασκήσεις που γίνονται σε ασταθές επίπεδο με ανοιχτά μάτια και περιέχουν άγνωστα - αιφνίδια ερεθίσματα.
  Οι ασκήσεις ιδιοδεκτικότητας συντελούν στη νευρομυϊκή συναρμογή μέσω της εκμάθησης της σωστής θέσης ισορροπίας του σώματος. Επίσης, είναι επιστημονικά αποδεκτό ότι όταν η αίσθηση της ιδιοδεκτικότητας αυξάνεται κατά 50%, η πιθανότητα τραυματισμού μειώνεται κατά 80%.
  Η αίσθηση της θέσης των αρθρώσεων, ειδικά προς το οριακό σημείο εκτός ισορροπίας, αναπτύσσει την αυτοματοποίηση της κίνησης και την αντίληψη για τη θέση και ισορροπία του σώματος.
  Η δυναμική σταθεροποίηση των αρθρώσεων γίνεται μέσω αντανακλαστικών που προέρχονται από το νευρικό σύστημα, (ιδιοδεκτικοί υποδοχείς).
  Η συνεχής επανάληψη βελτιώνει - εκπαιδεύει τους ιδιοδεκτικούς υποδοχείς για τον επαναπροσδιορισμό του εύρους κίνησης που πρέπει να βρίσκεται το σώμα για τη διατήρηση της ισορροπίας, (ουδέτερη θέση).

Ασκήσεις ιδιοδεκτικότητας



Κείμενο και φωτογραφίες από το βιβλίο μου:
Προπόνηση Ισορροπίας & Ιδιοδεκτικότητας
Εκδόσεις: Αθλότυπο